حباب اقتصادی (Economic bubble)

ریزش قیمت در بازارهای مالی بیشتر اوقات در نتیجه افزایش هیجانات سرمایه‌گذاران و ضعف آنها در کنترل احساسات روی می‌دهد.

به طور کلی، حباب اقتصادی یا حباب قیمت زمانی به وجود می‌آید که تقاضای زیادی برای یک دارایی شکل می‌گیرد، به طوری که قیمت آن دارایی به بیش از ارزش واقعی و معقول خود می‌رسد.

در یک بازار بدون حباب، افزایش قیمت دارایی به این دلیل است که یک اتفاق مثبت یا اثرگذار در شرکت، بازار یا اقتصاد رخ داده است و این اتفاق باعث شده ارزش آن دارایی (که می‌تواند سهام شرکت، ارز دیجیتال یا هرچیز دیگری باشد) افزایش یابد.

در پدیده حباب قیمت، افزایش قیمت آن دارایی معمولا به دلیل اتفاقات بنیادی نیست، بلکه ممکن است سرمایه‌گذاران در یک جو احساسی و هیجانی قرار گیرند و بصورت غیرمنطقی و گاهی اوقات براساس شایعات، دست به خرید دارایی (سکه، اوراق بهادار یا ارز) بزنند. در این شرایط اگر میزان عرضه ثابت بماند یا کفاف این افزایش تقاضا را ندهد، قیمت رشد بیشتری پیدا می‌کند و باعث افزایش قیمت نجومی آن دارایی می‌شود.

حباب قیمت را بسیاری از ما در بازارهای مختلف و حتی بازارهایی مانند اقلام خوراکی در زمان‌های خاص مشاهده کرده‌ایم.

حباب قیمت در بازارهای مالی را می‌توان به حباب صابونی تشبیه کرد که رفته رفته بزرگتر می‌شود ولی از آنجایی که منشا این حباب صرفا به یک اشاره از بین می‌رود، در نهایت می‌ترکد و در این هنگام است که بسیاری از سرمایه‌گذاران آن بازار، در تلاش برای خروج از بازار، سرمایه زیادی را از دست می‌دهند.

سقوط بازارهای مالی یک کاهش قابل توجه در ارزش کل بازار است و دلایل بسیاری دارد ولی بسیاری از اوقات، عامل آن، ترکیدن حباب است که باعث چنین سقوط‌هایی می‌شود. ترکیدن این حباب گاهی اوقات با یک جرقه اتفاق می‌افتد که خارج از بازار روی می‌دهد (مثلا یک رویداد سیاسی)

در شرایطی که شاخص بورس یا قیمت یک دارایی به شدت در حال کاهش است، سرمایه‌گذاران با چشم خود شاهد آب‌رفتن سرمایه‌شان هستند و این عامل در شرایطی خاص باعث می‌شود یکباره حجم زیادی از سفارشات فروش توسط سرمایه‌گذاران وحشت‌زده در آن بازار ارسال شود تا هرچه سریعتر از آن بازار خارج شوند.

این هجوم برای فروش یک دارایی، به سقوط بیشتر آن بازار دامن می‌زند. در مورد بازار سهام، معمولا این عامل به بسیاری از شرکت‌های دیگر نیز (که قیمت سهام‌شان حبابی نیست) سرایت می‌کند و باعث افت قیمت سهام آنها نیز می‌شود.

رابطه بین حباب قیمت و سقوط بازارهای مالی مشابه رابطه بین ابرها و باران است. همان‌طور که می‌دانید گاهی اوقات با وجود ابری بودن آسمان، باران نمی‌بارد، یعنی وجود ابر در آسمان تضمین‌کننده بارندگی نیست، اما از طرف دیگر، بارش باران بدون وجود ابر امکان‌پذیر نیست.
با در نظر گرفتن جناس موجود در این مثال، حباب‌ها در بازارهای مالی شبیه به ابر و بحران‌های مالی شبیه به باران هستند. بنابراین بحران‌های مالی همیشه از حباب‌های قیمت ناشی می‌شوند و هرچه حباب‌ها بزرگ‌تر (ابرها ضخیم و فشرده‌تر) باشد، باران سنگین‌تری خواهد بارید.

البته باید به تفاوت بین سقوط قیمت و تعدیل (اصلاح قیمت) توجه کنید. تعدیل یا اصلاح بازار در زمانی که بازار رشد زیادی داشته رخ می‌دهد، زیرا بازارها در یک مسیر و خط مستقیم حرکت نمی‌کنند. این تعدیل یا اصلاح قیمت ممکن است بزرگ یا کوچک باشد و شاید بتوان آنها را درس عبرتی برای سرمایه‌گذاران مغرور دانست که تصور می‌کنند بازار در رشد باقی می‌ماند.

تعدیل‌ها و اصلاح قیمت‌ها در بازارهای مختلف متفاوت است. به طور مثال کاهش قیمت 25 درصدی در یک ارز دیجیتال شاید به عنوان ترکیدن حباب در نظر گرفته نشود ولی همین مقدار کاهش در بازار سهام قطعا کاهشی شدید و یک بحران مالی است.

 

 

این اصطلاح در واژه‌نامه جامع بورسینس منتشر شده است.سایر اصطلاحات و واژه‌های اقتصادی و مالی را ببینید ...

قصد شروع سرمایه‌گذاری در بورس را دارید؟ اولین قدم این است که افتتاح حساب رایگان را در یکی از کارگزاری‌ها انجام دهید:

نام شرکتویژگی‌هاامتیاز
کارگزاری آگاه
  • باشگاه مشتریان با جایزه
  • نرم‌افزار معاملاتی پیشرفته
  • دریافت اعتبار معاملاتی
  • خرید آنلاین صندوق‌ سرمایه‌گذاری
  • ثبت‌نام آنلاین برای کد بورسی
ثبت نام در بورس

برای سرمایه‌گذاری و معامله موفق، نیاز به آموزش دارید. خدمات آموزشی زیر از طریق کارگزاری آگاه ارائه می‌شود:

نام خدماتویژگی‌ها
دوره‌های آموزش تحلیل تکنیکال
  • دوره‌های حضوری + غیرحضوری
  • شناخته‌شده‌ترین اساتید
  • در سطح مقدماتی، متوسط و پیشرفته
  • ارائه مدرک معتبر گذراندن دوره

عناوین مطلب

جدیدترین واژه‌ها و اصطلاحات

درآمد ناخالص ملی
درآمد ناخالص ملی (به انگلیسی Gross National Income یا GNI)، کل مقدار پولی است که توسط مردم شاغل یک کشور...
درآمد سرانه
درآمد سرانه (به انگلیسی per capita income) عددی است که از تقسیم GDP (تولید ناخالص داخلی) بر جمعیت بدست...
شیلینگ
شیلینگ (به انگلیسی Shilling) زمانی اتفاق می‌افتد که شخصی به طور فعال از یک دارایی به عنوان مثال ارز دیجیتال...
خرید در کف
خرید در کف (به انگلیسی BTFD) یکی از اصطلاحات رایج در دنیای ارزهای دیجیتال است که کسب آگاهی راجع به آن...
تیپرینگ
تیپرینگ (به انگلیسی Tapering) یکی از مهم‌ترین سیاست‌های مالی است که در کشورهای مختلف با هدف کنترل تورم...
نسبت استرلینگ
نسبت استرلینگ (به انگلیسی Sterling Ratio) یکی از ابزارهایی است که به شما کمک می‌کند تا میانگین افت سالانه...
ارزش بازار به ارزش تحقق یافته
یکی از کاربردی‌ترین شاخص‌ها در بازار ارز دیجیتال، نسبت ارزش بازار به ارزش تحقق یافته (به انگلیسی MVRV...
اثر هاله‌ای
اثر هاله ای (به انگلیسی Halo Effect) که به آن خطای اثر هاله ای نیز گفته می‌شود به علاقه مشتری به استفاده...